Hay que reformar el sistema electoral
Lo que ha sucedido con los compañeros de IU es, sencillamente, aberrante. Siendo la tercera opción política más votada, con casi un millón de votos, es la sexta en número de diputados, con sólo dos, y se encuentra en riesgo cierto de desaparición parlamentaria. Y ello afecta a toda la izquierda: habiendo arrasado la izquierda (excluyo a los nacionalistas autodenominados “de izquierdas”, por su contradictio in terminis), es cierto que la nueva composición parlamentaria se escora hacia la derecha, aunque sólo considerásemos los nacionalismos de derechas español y periféricos. Aberrante.
Y ello, es cierto, por un sistema electoral que de las bases mínimas establecidas en el artículo 68 de la Constitución sólo hace una lectura de tales consecuencias antidemocráticas:
- El Congreso se compone de un mínimo de 300 y de un máximo de 400 Diputados, elegidos por sufragio universal, libre, igual, directo y secreto, en los términos que establezca la Ley.
- La circunscripción electoral es la provincia. Las poblaciones de Ceuta y Melilla estarán representadas cada una de ellas por un Diputado. La Ley distribuirá el número total de Diputados, asignando una representación mínima inicial a cada circunscripción y distribuyendo los demás en proporción a la población.
- La elección se verificará en cada circunscripción atendiendo a criterios de representación proporcional.
La única carga a que obliga la Constitución es a fijar en la organización provincial de la Administración General del Estado la distribución por circunscripciones, lo cual no es baladí, ya que impide otras alternativas, y supone una segmentación que siempre ignorará a los votantes de grandes partidos nacionales que no sean grandes en las provincias pequeñas. Quizá la previsible revisión de la Constitución para retocar el Senado pueda abrir la posibilidad de que o haya una única circunscripción nacional dejando los criterios territoriales a la cámara alta, o que las circunscripciones pasen a ser las Comunidades autónomas, más Ceuta, Melilla y el resto del mundo para los emigrantes.
El desarrollo se hizo por el artículo 162 de la Ley Orgánica del Régimen Electoral General:
- El Congreso está formado por trescientos cincuenta Diputados.
- A cada provincia le corresponde un mínimo inicial de dos Diputados. Las poblaciones de Ceuta y Melilla están representadas cada una de ellas por un Diputado.
- Los doscientos cuarenta y ocho Diputados restantes se distribuyen entre las provincias en proporción a su población, conforme al siguiente procedimiento:
a) Se obtiene una cuota de reparto resultante de dividir por doscientos cuarenta y ocho la cifra total de la población de derecho de las provincias pensinsulares e insulares.
b) Se adjudican a cada provincia tantos Diputados como resulten, en números enteros, de dividir la población de derecho provincial por la cuota de reparto.
c) Los Diputados restantes se distribuyen asignando una a cada una de las provincias cuyo cociente, obtenido conforme al apartado anterior, tenga una fracción decimal mayor.
El resto ya lo conocen. Con este sistema, por lo que al Congreso de los Diputados respecta:
- potencialmente (que habría que descontar las abstenciones), por ejemplo, el voto de un madrileño vale más de tres veces menos que el de un turolense (4394541 electores para 35 escaños frente a 112551 electores para 3 diputados): Potencialmente, un escaño por Madrid necesita 125559 votos, mientras uno por Teruel sólo 37517. Se rompe el principio de “un hombre, un voto”, esencial para la democracia.
- cada escaño obtenido por IU representa 481520 votos, mientras, por ejemplo, para el único de NaBai han bastado sólo 62073 papeletas. El votante de NaBai vale frente a las urnas ocho veces más que uno de IU. Se rompe el principio de igualdad entre los ciudadanos, esencial para la democracia.
¿Hay democracia sin los principios “un hombre, un voto” y de igualdad entre los ciudadanos? La Constitución sí es democrática, ya que permite respetar ambos principios, con la única modulación de la lógica “representación mínima inicial a cada circunscripción”. La LeyElectoral no. ¿Alguna duda?
Mi propuesta de enmienda a la Ley:
- El Congreso está formado por cuatrocientos Diputados.
- A cada provincia le corresponde un mínimo inicial de un Diputado. Las poblaciones de Ceuta y Melilla están representadas cada una de ellas por un Diputado. A efectos de este sistema, tendrá la consideración de provincia
cada una de las las Ciudades autónomas yel conjunto de españoles residentes en el extranjero, respectivamente.- Los tresciento cuarenta y siete Diputados restantes
Los cuatrocientos Diputadosse distribuyen entre las provincias en proporción a su población, conforme al siguiente procedimiento:
a) Se obtiene una cuota de reparto resultante de dividir por trescientos cuarenta y siete la cifra total de la población de derecho de las provincias, excepto Ceuta y Melilla.
b) Se adjudican a cada provincia tantos Diputados como resulten, en números enteros, de dividir la población de derecho provincial por la cuota de reparto.
c) Los Diputados restantes se distribuyen asignando una a cada una de las provincias cuyo cociente, obtenido conforme al apartado anterior, tenga una fracción decimal mayor.
a) Se adjudica a cada provincia un diputado.
b) Se obtiene una cuota de reparto resultante de dividir por trescientos cuarenta y siete la cifra total de la población de derecho de las provincias.
b) Se adjudican a cada provincia tantos Diputados como resulten, en números enteros, de dividir la población de derecho provincial por la cuota de reparto, menos uno.
c) Los Diputados restantes se distribuyen asignando una a cada una de las provincias cuyo cociente, obtenido conforme al apartado anterior, tenga una fracción decimal mayor.
Fíjense que pequeñas modificaciones habría que aplicar. Mínimas: elegir más diputados y reducir la sobrerepresentación de las provincias menos pobladas. Como pueden comprobar, además se introduce la propuesta electoral del PSOE de crear una circunscripción específica para la emigración, así que este retoque comprometido por Zapatero puede ser una buena oportunidad.
Hagan la prueba de cómo quedaría el actual Congreso de los Diputados con una medida más demócrata como la que, respetando la Constitución, propongo, en la que se concilia, por un lado, el respeto al principios de igualdad, por un lado, y de circunscripción provincial y garantía de representación de todas las circunscripciones, por otro.












12/3/2008, 17:58 h.
Estoy de acuerdo contigo, por ello tambien he escrito un alegato a favor de la reforma Electoral, ya que es aberrante las distorsiones de los votos. Haber si entre todos se puede hacer algo tan simple como un voto , un hombre.
Me gusta tu pagina.
Un saludo.
12/3/2008, 22:32 h.
Estoy cansado de tanta mentira. IU es upartidaria de un estado federal. Eso significa que cada “estado” sea representado en el congreso. ¿Qué provincia ha querido ue U le represente? IU ha sido víctimade su descomposición interna. Con Anguita tenían 21 diputados.
Los vascos quieres a PNV, los catalenes a CU, los canarios a CC. ¿Quien quiere a IU? Nadie, Que recapaciten. Por favor, ueremos que la circnscripción sea la provincia, no el estado. No vayamos a una involución.
13/3/2008, 00:16 h.
esta bien lo que dices ,y mas viniendo de un socialiasta.pero metidos es harina , tambien habria que contar con el voto en blanco para que sea una opcion real y no teorica.
13/3/2008, 13:45 h.
Leida a proposta de modificación do sistema electoral, quero facer algunha consideración.
Unha, non estou dacordo con que para a distribución de escanos se use como referencia a poboación de dereito da circunscripción, coido que a referencia debería ser o censo electoral, eso o digo polo seguinte, que non se pensaba no intre da aprobación da lei…
Ao tomar como referencia para o nº de escanos a elexir a poboación de dereito se pretendía evitar a sobrerrepresentación das circunscripcións con moitos residentes ausentes que na práctica participaban moi pouco e ademais non eran na practica suxeitos da actividade política do organo elexido, pero se vai adiante a proposta de circunscripción específica para os residentes ausentes, ise efecto xa non se produce, e nembargantes, dende que España se convertiu nun país de inmigración, se produce outro efecto indeseable…
Resulta que en circunscripcións con moita inmigración se adxudican mais deputados, nembargantes, como os inmigrantes non se inclúen no censo electoral, os seus representates, que os teñen porque os deputados se adxudicaron en función da poboación na que eles si están incluidos, non poden votalos eles, se non que os votan por eles os nacionais, que son os que conforman o censo electoral… Un exemplo do que quero decir, imaxinemos duas provincias que teñan 400.000 habitantes cada unha, pero unha teña moi pouca inmigración e sexan practicamente todos nacionais, e a outra sexa algo así como El Ejido e teña un 50% de inmigrantes, (200.000 nacionais e 200.000 inmigrantes non nacionalizados). Poñamos que pola poboación, ao distribuir os escanos, correspondan 4 escanos a cada unha. Pois ben, supoñamos que un 20% da poboación é menor, co que na primeira provincia o censo é 80% de 400.000, o sexa, 320.000 posibles votantes, e na outra, o 80% dos 200.000 nacionais, é decir 160.000 posibles votantes…
Se hai unha elección cunha participación do 75% do censo, na primeira provincia elixense 4 deputados con 240.000 votos, (60.000 votos por deputado), e na segunda tamén 4 deputados con soio 120.000 votos, 30.000 votos por deputado, e iso é porque na segunda provincia cada votante votou por el e por un inmigrante sin dereito a voto…
Por iso digo que os deputados habería que adxudicalos en función do censo e non da poboación, sobre todo si se elimina o CERA de cada provincia e se crea un circunscripción aparte para eles. No cao de que se lles recoñecera o dereito a voto aos inmigrantes, ou aos que reuniran certas condicións, non habería ningún problema, pois ao ter derito de voto pasan a estar incluidos no censo electoral, e automaticamente a computar na distribución de escanos.
Unha segunda modificación que me gustaría sería que os votos en branco computaen para a adxudicación de escanos…
Así como é moi dificil atribuir a que corresponde a abtención, (hai abstención activa por rzóns políticas, hai abstención técnica por imposibilidade física de ir votar ou por erros no censo), e tamén é moi dificil a que corresponden os votos nulos, (hai votos por erro, hai votos contra candidatos, hai votos protesta ou antisistema), coido que si é fácil atribuir os votos en blanco, é xente que quere participar, se molesta en votar, pero non lle convence ningún representante…, aí que penso que ises votos deberían ter representación, ¿como?, pois si acadan o número suficiente, deixando sin cubrir os escanos que lle correspondan… por exemplo, aos 284.000 votos blancos do domingo corresponderíanlle tres escanos que non se cubrirían, polo tanto teríamos un Congreso con 350 deputados, pero con solo 247 efectivamente cubertos e tres escanos vacíos, co que a maioría absoluta seguía a ser de 176 e ises tres computan ao efecto de acadar maiorías cualificadas, e en toda votación parlamentaria constarían sempre ises tres votos en branco…
13/3/2008, 14:09 h.
Outra consideración referente a circunscripción para o voto dos residentes ausentes.
Niste caso, coido que non a podes considerar como unha provincia normal…
Vale que lle adxudiques o 1º escano, pero os seguintes non se poden adxudicar como ao resto das provincias…
Ainda que o fixeras coa referncia do censo e non da poboación, (sin incluir menores porque a ninguen se lle ocurriría incluir toda a poboación de dereito do “resto do mundo”, miles de millóns de habitantes), na actualidade coido que andan por arredor de 1.300.000 posibles votantes, iso suporía que lles corresponderían arredor de 13 deputados, cando por rzóns técnicas, na práctica a participación distes votantes é menos da mitade que a dos votantes do interior, así que xa soio por razóns técnicas farías que cada voto do exterior valera o doble ou mais que un voto do interior…
Ademais, ises votantes en realidade teñen un interés obxetivo moito menor nas políticas a desenvolver que os votantes do interior…, non se trata de ir a un voto censitario, pero obxetivamente, a istes electores non lles afectan apenas as políticas fiscais, (non pagan impostos en España), nin as políticas económicas nin laborais, nin as políticas sociais ou educativas, (nin usan o sistema sanitario, nin o educativo nin as obras públicas), e si o fan, e que retornaron e xa viven aquí, co cal x non estn no CERA si non no censo normal…
Polo tanto a súa representación, de tela, debería ser mais ben simbólica e menor que a dos residentes, e si me apuras, penso que o mellor é que non voten ou soio votn os que estén circunstancialmente fora, (estudantes ou traballadores temporais), pero non os residentes permanentes no extranxeiro ou os que teñan doble nacionalidade e reidan no pai do que teñen tamén a nacionalidade, nise cao abonda con que voten nas eleccións dise país…
13/3/2008, 17:46 h.
[…] reformar las circunscripciones para el Congreso, como propone José-Luis Prieto, sea una buena solución, reformando el Senado para que sea la auténtica cámara de […]
13/3/2008, 19:51 h.
[…] Unida ya ha impuesto su primera condición para apoyar la investidura de Zapatero, y era obvia: Que se reforme el sistema electoral. Tambien te puede interesar:11 Marzo 2008 — Análisis post-electoral (1): El descalabro de la […]
14/3/2008, 08:12 h.
[…] escaños eran más, digamos, limitadas. El caso es que en el mismo blog se escribe esta semana otro texto en el que se aporta una razonable propuesta de reforma electoral, porque ‘Lo que ha sucedido […]
28/3/2008, 16:59 h.
Siento decir que he hecho el cálculo según la propuesta, excepto lo de la circunscripción CERA, porque esos datos aún no han sido publicados De todas formas, la cosa no habría variado en demasía. IU habría logrado 5 escaños, y teniendo en cuenta que se pasa de 350 a 400, no es mucho aumento. Me parece que el problema de IU no es el sistema, sino sus pobres resultados. Por lo demás, el resultado completo habría sido PSOE 193, PP 172, CiU 13, PNV 6, IU 5, ERC 4, CC 3, BNG 2, UPD 1, NA-BAI 1. Al menos, el sistema parece aceptablemente neutral, respecto a los resultados actuales. Quiero decir, que proporcionalmente es casi lo mismo. Lo cual, teniendo en cuenta que habría que mantener a 50 diputados más a costa de todos, no sé si merece la pena el cambio.